Abstract
Amaç: Yetişkinlerimizde serum trigliserid (Trg) düzeylerinde daha önce kaydedilen yükselmenin son on yılda sürüp sürmediğinin TEKHARF çalışması kohortu verilerine dayanarak araştırılması. Gereç ve Yöntemler: Son izlemelerde açlık Trg ölçümü bulunan 2862 katılımcıdaki (ortanca yaş 54 [47-63]) düzeyler cinsiyet ve yaş gruplarına göre tabakalandırılarak değerlendirildi. Trg enzimatik kitlerle ölçülmüştü; analizlerde hem orijinal değerler, hem de logaritmik dönüşümlü değerler kullanıldı. Ülke nüfusundaki yaş grubu ağırlıklarına göre yaş standardizasyonu 30-79 yaş kesimi ortalaması için yapıldı. Ayrıca, 2294 kişide son Trg değerleri ortalama 7.8 ±2.3 yıl önceki değerlerle karşılaştırıldı. Ortalama Trg düzeyinde erkekte -2.6 mg/dl, kadında +9.8 mg/dllık değişimin, on yıl yaşlanmaya bağlanacağı öngörüsüyle düzeltme yapıldı. Bulgular: 1998deki Trg düzeyleri son ölçüm döneminde -yaş ayarlamasıyla- ortalama +18.7 mg/dl artarak erkekte 152.3 mg/dl, kadında 135.6 mg/dl düzeylerine yükseldi. Ortalama değerler erkekte 177 mg/dl, kadında 154 mg/dl seviyesine ulaştı. Kentte ikamet edenlerde Trg değerleri kırsal kesimdekilere göre 7 mg/dl daha yüksekti (p=0.009). 1990 yılı tarama verileriyle karşılaştığında, yaş standardizasyonu yapıldıktan sonra, ortalama Trg düzeyi erkekte 25 mg/dl, kadında 20 mg/dllık net artışlar sergiledi. Artışın eğimi son dönemde daha fazlaydı. Sonuç: Türk yetişkinlerinin 1990 yılında normal seviyede olan serum Trgleri, yaş ayarlandıktan sonra, erkek ve kadında her yıl 1 mg/dlyi aşkın bir ölçüde yükselmekte ve bu artış temposu son on yılda hızlanmış görünmektedir. Bu eğilim, pro-inflamatuvar durum/oksidatif stresi belirginleştirerek, koruyucu proteinlerde saptamış olduğumuz kusurun altında yatan başlıca bir göstergesidir. Halk sağlığımız için son derece kaygı verici bir durum olan bu gelişmeyi tersine döndürme amacıyla ulusça bir seferberliğe girme zamanı çoktan gelmiştir.
Keywords
Subject Areas
OpenAlex SDG Match
SDGs auto-classified by OpenAlex (score ≥ 0.4 shown).