Abstract

Bu çalışmada yeni toplumsal hareketler, neoliberalizm ve temsili demokrasi arasındaki ilişki incelenecektir. 1960’lı yılların sonu, Amerika Birleşik Devletleri ve Avrupa’da başlayan öğrenci protestolarını takiben yeni toplumsal hareketlerin ortaya çıkışına tanıklık etti. Yeni toplumsal hareketler paradigması ekolojiden feminist harekete, anti-nükleer gösterilerden ırkçılık karşıtı protestolora ve LGBTI+ hareketine kadar farklı kimlik ve toplumsal grupları çerçeveye almıştır. Bu dönemdeki protest dalganın farklı formlarda yansımalarını ise İşgal Et hareketi ya da Arap Baharı gibi olaylarda bulmak ve bağ kurmak mümkündür. Tüm bu hareketler farklı amaçlar ve meseleler taşısa da ortak özellikler de taşımaktadır. İşçi hareketleri gibi eski hareketlerin aksine bu yeni hareketler postmateryal meselelerle ilgilenmektedir. Postmateryal ve kimlik temelli hak arayışı ile neoliberal hükümetlerin materyal talepleri çatışmaktadır. Modern demokrasiler ise bu talepleri karşılamakta yetersiz kaldığı gibi temsil mekanizmaları siyasal katılımın önünde engel teşkil etmektedir. Öte yandan postmodernizm yeni toplumsal hareketlerin içsel çelişkilerini ve dağınık yapılarını açıklamak için uygun bir konsept sunacaktır. Bu makalede (a) temsili demokrasinin meşrutiyet krizinin ve kapitalizmin yapısal sorunlarına karşı öne sürülen neoliberal düzenin yeni çatışma ve hareketlerin ortaya çıkışını tetiklediği, (b) bu yeni hareketlerin yapı, amaç ve talep yönünden eski hareketlerden ayrıştığı ve (c) yeni toplumsal hareketlerin postmodern yapıda olduğu öne sürülmüştür.